De Reactor reageert op Frank Hellemans

Deze lezersbrief verscheen in Knack nr. 3, 20 januari 2010
Lees ook de reactie van Matthijs de Ridder.

In Knack van 13.1.10 (‘Slimme jongens onder elkaar’) schaart Frank Hellemans het nieuwe Vlaams-Nederlandse platform voor literaire kritiek De Reactor onder de ‘versnipperde initiatieven’ op het internet ‘waar het zoemt en suddert, zoals in cafés of laboratoria’. Blijkbaar is het Hellemans ontgaan dat De Reactor juist het resultaat is van een hechte samenwerking tussen diverse Vlaamse en Nederlandse tijdschriften (DW B, nY, Parmentier en medewerkers van het voormalige Raster). Het platform geniet de steun van zowel het Vlaamse als het Nederlandse Fonds voor de Letteren, van de Taalunie en van Stichting Lira Fonds. De Reactor heeft blijkens de eerste statistieken ongeveer evenveel lezers in Nederland als in Vlaanderen. Bovendien wisselt De Reactor regelmatig waardevolle recensies uit met De Leeswolf, en hebben ook Knack-medewerkers Herman Jacobs en Frank Albers bijdragen toegezegd. Van een ‘inteeltinitiatief’, zoals Hellemans De Reactor smalend noemt, kan dus geen sprake zijn. Ook al niet wanneer men kijkt naar de grote diversiteit aan Vlaamse en Nederlandse critici die de voorbije maanden al voor De Reactor hebben geschreven.

Hellemans heeft ook weinig op met internetpublicaties: ‘Wat je op internet smijt, zijn veelal woorden in de wind en die kunnen een solide (print)basis in de regel best gebruiken.’ En hij besluit: ‘Het is pas op het klassieke forum van het gedrukte woord en wederwoord dat het online vertoog echt zichtbaar wordt en vaste, ondubbelzinnige contouren vertoont. En daardoor ook uitnodigt tot verdere discussie.’ Grappig dat Hellemans dit stuk zelf eerst op de website van Knack publiceerde, duidelijk verlangend naar zichtbaarheid en uitnodigend tot verdere discussie. Hellemans lijkt wel een fabrikant van faxtoestellen die ons per e-mail het gebruik van internet ontraadt!

Bovendien maakt Hellemans nergens duidelijk waarom we voor het echt zichtbare vertoog, met vaste, ondubbelzinnige contouren de gedrukte media zouden moeten gebruiken. Wat is er zo onvast en dubbelzinnig aan een boekbespreking op internet?

Dat Hellemans de redactie van De Reactor een ‘clubje slimme jongens’ noemt, is natuurlijk een compliment dat wij dankbaar aanvaarden – al zit er ook een pienter meisje bij. Maar hij vergist zich als hij meent dat ons voor iedereen toegankelijke platform — géén literair tijdschrift — een ‘selectieve online niche’ is omdat het niet koos voor een ‘ondubbelzinnige printpoot’. Natuurlijk kan men zich perfect zonder papier en drukinkt ‘expliciet tot het publiek en de openbaarheid bekennen’.
De tijden zijn veranderd.

Piet Joostens
namens De Reactor