Fortune cookies voor de literaire kritiek

Laat ik om te beginnen aansluiten bij de laatste woorden van de schrijver en de Reactor, nu haar intree een feit is, welkom heten in dit merkwaardige medium. Merkwaardig, omdat het verantwoordelijk wordt gehouden voor de teloorgang van de literaire kritiek, maar ook gezien wordt als haar laatste reddingsboei. Dat betekent dus dat de literaire kritiek als een onveranderlijke grootheid wordt opgevat, die zich alleen maar aan wisselende omstandigheden hoeft aan te passen. Anders gezegd: wat in de krant niet meer kan, wordt nu op het net gedaan, want kritiek moet er zijn. Mijn vraag: hoe kritisch is zo’n kritiek?

Als ik het stuk mag samenvatten, dan is de diepgravende literaire recensie er nog wel, alleen is ze wat moeilijk te vinden. Doordat de Reactor die recensies nu bij elkaar brengt zijn ze wat makkelijker te vinden, en daarmee wordt dan een democratisch en emancipatorisch ideaal bevorderd.

Ik wil erop wijzen, dat voor zover dat het geval is, het uitsluitend te danken is aan dit medium, - maar daarover wordt in dit programma nauwelijks gerept. Daarentegen dalen een aantal bevoorrechte geesten naar de diepte af om daar het onwetende publiek naar een mooi en schitterend ideaal te wenken. Daarmee wordt dan de volksverheffing volbracht waar zogenaamd uit gêne niemand het over wil hebben, maar die het voortdurend actieve alibi is van een elite, - een elite die een niche voor zichzelf heeft gecreëerd in een woestijn waar ze tot voor kort nog niet dood gevonden wilde worden.

Dat is hartstikke mooi, Reactor, en nogmaals: van harte welkom, en succes maar. Er staan hier al een paar mooie stukken. Maar doe me een lol en bespaar me uw onwaarachtige en ijdele apologieën.

De heer Bultinck heeft Sloterdijk gelezen, maar diens erg wijdlopige maar desalniettemin houtsnijdende vertoog niet erg gevolgd, ben ik bang. Misschien moet hij enkele recensies van mij over Sloterdijk lezen: http://www.boox.nl/nl/boek-sferen-band-2-9789085066750, of http://www.boox.nl/nl/boek-sferen-band-1-9789085067955.
De kwestie bij Bultinck, én bij de Reactor in zijn huidig vorm is de ontekenning van de ‘schuimige’ structuur van ons samenleven: er zijn journalisten (zoals ikzelf) die wéinig op café te vinden zijn. Er zijn voetballers die filosoferen, er zijn tal van huisvrouwen met diepgravend verstand van literatuur. Daarom is de recensent, de expert, als normerende instantie zijn ‘centrum’ kwijt, en moet-ie op zoek naar een andere functie.
Het web is daar ideaal voor, een recensiesite een goed idee. Maar zoals de Reactor nu is opgezet (reacties graag in max 1000 woorden, en ze worden eerst gemodereerd, niemand bealve de expert mag een boek recenseren) wordt de boot gemist.
Inderdaad wil Buntinck een elite zijn, zich boven op de Parnassus begeven, en vandaar het volk toeroepen. maar dat volk keert zich om. Enerzijds om literaire vervulling op andere toppen te vinden, anderzijds in pure onverschilligheid over wat de heer B al dan niet vindt.