Op woensdag 30 september werd het droevige nieuws bekendgemaakt dat de Nederlandse schrijver, cabaretier en taalkenner Paulien Cornelisse (1976-2026) is overleden. Ze stierf op vijftigjarige leeftijd aan de gevolgen van kanker.

Cornelisse was bekend door haar boeken, theatervoorstellingen en documentaires. Bij het grote publiek brak ze door met haar bestseller Taal is zeg maar echt mijn ding, dat in 2009 verscheen. Daarnaast schreef ze onder meer En dan nog iets, De verwarde cavia en Hèhe, het Boekenweekessay van 2025. Met De verwarde cavia – Terug op kantoor won ze in 2025 de NS Publieksprijs.

Ze begon haar carrière als cabaretier. Ze vormde eerst een cabaretduo met Irene van der Aart, maar ging later solo optreden. Ze speelde bij Comedytrain, en in 2007 werd ze tweede op het Leids Cabaret Festival. In 2008 ging haar eerste cabaretprogramma Dagbraken in première. Daarvoor werd ze onderscheiden met de Neerlands Hoop-cabaretprijs. De jury noemde haar ’tegendraads en vernieuwend’ en bewonderde haar ‘verrassend originele geest, waaruit eigenzinnige humor rond taal en bizarre vondsten ontspruiten.’

Cornelisses passie lag met name bij taal: ‘Als je van taal houdt, hoef je je nooit te vervelen.’ Ze maakte talloze originele, humoristische en herkenbare observaties over ogenschijnlijk onopvallende dingen in de Nederlandse taal, zoals het gebruik van ‘Hè hè’ of de gewoonte om snel ‘hoor’ achter een zin te plakken. Daarnaast schreef ze over haar studie Japans en doceerde ze een jaar Nederlands aan de Universiteit van Sheffield.

Ze kwam ook regelmatig op televisie. Afgelopen jaar was ze als jurylid actief in De Slimste Mens in Nederland, samen met presentator Herman van der Zandt. In de afleveringen van dit seizoen, die al eerder zijn opgenomen, is ze nog te zien.

Cornelisse kreeg twee jaar geleden te horen dat ze kanker had. Ze schrapte toen haar geplande theatervoorstelling ‘Komma’ en riep haar fans op Instagram op om naar een onbekende naam te gaan kijken.

Ook in Vlaanderen was Cornelisse bekend en geliefd. Onlangs verscheen een aflevering van 3 boeken van Wim Oosterlinck, waarin uitgever Sam De Graeve Taal is zeg maar echt mijn ding opnam in zijn lijst van boeken die iedereen zou moeten lezen.

Het Genootschap Onze Taal, waar Cornelisse columns voor schreef en vaker mee samenwerkte, schrijft in een reactie op Instagram: ‘Pauliens bijdrage aan de wereld van de taal is immens. In haar talloze columns, shows en optredens deed ze iets bijzonders: ze spon ogenschijnlijk kleine taalobservaties uit tot verrassende inzichten, hilarische verhalen of zelfs filosofische vraagstukken. Haar blik was altijd verwonderend, nooit veroordelend. Die onbevangen en enthousiasmerende nieuwsgierigheid naar taal heeft ons altijd geïnspireerd, en zal dat altijd blijven doen. We gaan haar missen.’

Foto: Dirk Annemans, via Wikipedia.